Allah Neden Kendisine “Biz” Demektedir?

Allah neden bazı ayetlerde “biz” diyor? Bu tevhid inancına aykırı değil mi?

Allah’ın tek olduğunda hiçbir şüphe yoktur.

Kur’an’ı Kerim’de de, bir başkası Allah’a hitap ettiği ya da Allah’tan söz ettiği zaman mutlaka “sen” ya da “o” zamiri kullanılır.

Yani Kur’an’ı Kerim’de, bir şahıs Allah’a dua ettiği zaman “siz” diye değil, “sen” diye hitap eder. Yine bir peygamber Allah’tan bahsettiği ve onu anlattığı zaman, “O..” zamirini kullanır, “onlar” gibi bir ifade kullanmaz.

Allah’tan bahsedildiğinde, çoğul kullanıma yalnızca “Allah’ın sözlerinden” rastlarız. Bu da yalnızca “biz..” şeklinde kullanılır.

Yani, bir başkasının Allah’tan bahsederken çoğul bir ifade kullanması söz konusu değilken, Allah’ın kendisinden bahsederken kimi yerde çoğul kullanıma başvurduğunu görürüz.

Bilginler bu durum için çeşitli gerekçeler öngörürler. Bunların en meşhuru, elbette birçok dilde olan “şan ifadesi“dir.

Öyle ki yüksek mevkide bir kişi, kararı kendisi de alsa “buna biz karar verdik.” der. Ya da bir işlemi kendisi de yürütse “bu işi bizler yaptık” gibi bir üslup kullanılır.

Bu üslup, karşı tarafa, konuşan kişinin güçlü ve azametli olduğu mesajını verir. Dünya üzerinde geçici toprak parçalarına sahip insanların bile kullandığı azamet ifadesini, muhataplarının zihnine yerleşmesi açısından Allah’ın kullanması elbette olağan bir durumdur.

Örnek:

إِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَإِنَّا لَهُ لَحَافِظُونَ

“Gerçekten zikri biz indirdik, onu koruyucusu da biziz.” (Hicr 9)

وَمَا خَلَقْنَا السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا إِلاَّ بِالْحَقِّ وَإِنَّ السَّاعَةَ لآتِيَةٌ فَاصْفَحِ الصَّفْحَ الْجَمِيلَ

“Biz gökleri, yeri ve ikisinin arasındakileri ancak hak ile yarattık. O saat (kıyamet), mutlaka gelecektir. Şimdilik onlara güzel muamele et.” (Hicr 85)

Bununla birlikte Kuran’da her yerde “biz” uslubu kullanılmaz. Bilakis, kullarına yakınlığını ifade ettiği ayette Allah, dikkat çekici bir biçimde “ben” üslubunu kullanmıştır:

وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِي عَنِّي فَإِنِّي قَرِيبٌ أُجِيبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذَا دَعَانِ فَلْيَسْتَجِيبُواْ لِي وَلْيُؤْمِنُواْ بِي لَعَلَّهُمْ يَرْشُدُونَ

“Kullarım sana benden sorarlarsa muhakkak ben yakınım. Dua ettiği zaman, bana dua edenin duasını kabul ederim. O halde bana uysunlar ve bana iman etsinler ki doğru yola iletilsinler.” (Bakara 186)

Bununla birlikte buna karşı olarak kimi bilginler “Allah biz derken melekleri de kast etmiştir. Mesela vahyi Allah belirler ancak melekler aracılığı ile kula ulaşır” demektedirler. Oysa bu görüş pek de isabetli görünmemektedir.

Zira örnek olarak ayette:

إِذَا أَرَدْنَاهُ أَن نَّقُولَ لَهُ كُن فَيَكُونُ

“Biz bir şey istediğimizde ona ol deriz, o da oluverir.” ifadesi geçer. Kim Allah ile beraber bir şey irade eder, kim Allah’a birlikte bir şeye ol diyebilir? Bunlar ancak Allah’a has özelliklerdir.

Yine diğer bir örnekte:

ثم قلنا للملائكة اسجدوا لادم

“Sonra meleklere, ademe secde edin dedik” denmektedir. Buradaki “biz dedik” ifadesini şüphesiz ki tek başına Allah söylemektedir.

-وَ إِذا مَسَّ الْإِنْسانَ الضُّرُّ دَعانا

“İnsana bir zarar dokunduğunda bize dua eder..”

Elbette insan Allah’tan başkasına dua edemez, aksi takdirde şirke girmiş olur.

تِلْكَ الْجَنَّةُ الَّتِي نُورِثُ مِنْ عِبَادِنَا مَن كَانَ تَقِيًّا

“İşte bu, kullarımızdan Allah’a karşı gelmekten sakınanlara miras kılacağımız cennettir.”

Allah’tan başka kimin kulları olabilir ki kullarımız ifadesi geçsin?

Yani gördüğümüz gibi biz ifadesinin melekleri veya başka varlıkları kast ettiği görüşü isabetli değildir.

Şan ifadesinin ötesinde bakarsak, bildiğimiz üzere Allah bir olmakla birlikte, sıfatları tecellileri çeşitlidir. Ayette kullanılan bu uslup bu çeşitliliğe, güç yönünden bir işaret de olabilir.

Fakat biz ifadesinin sadece Allah’a işaret ettiğine dair hiçbir şüphe yoktur.

 

 

Bunlar da hoşunuza gidebilir...

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir